 Hnattstaða landsins og landfræðileg einangrun gera Ísland fljótt á litið ekki
kjörland garðyrkju. En einmitt það ásamt gæðum landsins skapa landinu sérstöðu
sem garðyrkjulandi.
Norðlæglega og einangrun þýðir að hér er fátt um innlendra meindýra og sjúkdóma
á gróðri auk þes að illgresisflóran er takmarkaðri hér en t.d. á hliðstæðri breiddargráðu
í Evrópu.
Hlýjir hafstraumar sem koma sunnan að landinu gefa okkur síðan hærra hitastig
en eðlilegt er miðað við breiddargráðu.

Í dag er talið að saga garðyrkju á Íslandi hefjist með Gísla Magnússyni sýslumanni
eða Vísa Gísla, fæddur 1621, lést 1696.
Gísli var eins og viðurnefnið bendir til einn lærðasti maður á sinni tíð. Hann
nam bæði í Danmörku og Hollandi m.a. garðyrkju. Þegar heim kom hóf hann tilraunir
með garðrækt, fyrst á Hlíðarenda í Fljótshlíð síðan að Munkaþverá í Eyjafirði
og loks að Skálholti hjá tengdasyni sínum, Þórði biskup Þorlákssyni.
Gísli gerði tilraun m.a. með ræktun hvítkáls, grænkáls, gulrófna, gulróta auk
byggs og kúmens.
Þær tegundir sem ræktaðar eru til sölu í dag utan gróðurhúsa eru: Blaðlaukur, blómkál, gulrófur, gulrætur, hnúðkál, hvítkál, íssalat, karöflur,
kínakál, rauðkál, sellerý, spergilkál og vorlaukur.
Gulrætur eru eina tegundin sem ekki er forræktuð en til þeirra er sáð beint í
garðinn en einnig er sáð beint til stærsta hluta gulrófnaframleiðslunnar. Kartöflur
eru látnar í forspírun áður en þær eru settar niður, til að stytta ræktunartímann
og fá heilbrigðari kartöflur. Til annarra tegunda er sáð í gróðurhúsum og þeim
síðan plantað út þegar veðurskilyrði eru orðin hagstæðari. Einnig þarf að sá oftar
til sumra tegunda til að tryggja stöðugra framboð.
Til að stytta ræktunartímann og þar með auka öryggi í ræktun eru einkum tvær
aðferðir notaðar auk forræktunar. 1 notkun á yfirbreiðslum 2 upphitun jarðvegs
Tvennskonar yfirbreiðslur eru einkum notaðar, plastdúkar og agryldúkar. Sumstaðar
eru til náttúrulega heitir garðar sem ræktað er í en einnig hafa verið lagðar
hitaleiðslur í garðlönd til að hita upp jarðveginn.
Nú er ræktað á um 1000 hekturum og er stærsti hlutinn undir kartöflum eða 75%
síðan kemur hvítkál og gulrófur með um 40 hektara, gulrætur með 25 hektara og
kínakál, blómkál og spergilkál með um 15 hektara hver tegund. |